قهوه ۵۰/۵۰ چیست؟ همه‌چیز درباره ترکیب عربیکا و ربوستا

اگر از یک طرف عطر و شیرینی عربیکا را دوست داری و از طرف دیگر دلت می‌خواهد اسپرسویت بادی و کرمای بیشتری داشته باشد، ترکیب ۵۰/۵۰ می‌تواند انتخاب جالبی باشد. این بلند تلاش می‌کند میان ویژگی‌های دو گونه تعادل برقرار کند؛ بدون اینکه کاملاً به لطافت عربیکا یا تلخی پررنگ ربوستا نزدیک شود.

اما آیا هر قهوه ۵۰/۵۰ همین طعم را دارد؟ برای اسپرسو و موکاپات مناسب‌تر است یا می‌توان آن را با روش‌های دیگر هم دم کرد؟ و از نظر کافئین چه تفاوتی با عربیکای خالص دارد؟

در این راهنما، ویژگی‌های قهوه ۵۰/۵۰ را بررسی می‌کنیم تا بتوانی براساس ذائقه و روش دم‌آوری خودت انتخاب دقیق‌تری داشته باشی.

قهوه ۵۰-۵۰ ترکیب عربیکا و ربستا چیست؟

قهوه ۵۰/۵۰ ترکیبی است از نیمی عربیکا و نیمی ربوستا. به آن قهوه میکس ۵۰ ۵۰ و قهوه میکس عربیکا و ربوستا هم می‌گویند. نام‌های دیگرش ترکیب عربیکا و روبوستا ۵۰ ۵۰ و قهوه عربیکا روبوستا ۵۰-۵۰ است. روی بسته‌ها گاهی 50/50 و گاهی 50-50 نوشته می‌شود؛ معنی یکی است.

عربیکا عطر و شیرینی می‌آورد. ربوستا بادی، تلخی و کرما اضافه می‌کند. نتیجه فنجانی است میان دو سر طیف: نه به نرمی عربیکای خالص، نه به شدت روبوستای خالص.

آیا همه قهوه‌های ۵۰/۵۰ یکسان هستند؟

خیر. فقط نسبت دو گونه را مشخص می‌کند، نه طعم نهایی قهوه را. دو بلند با نسبت یکسان ممکن است در فنجان تفاوت زیادی داشته باشند.

مهم‌ترین عوامل عبارت‌اند از:

• خاستگاه دانه‌ها: شرایط رشد و ویژگی‌های دانه‌های هر منطقه بر عطر و طعم اثر می‌گذارند.
• درجه رست: رست روشن‌تر معمولا ویژگی‌های اولیه دانه را بیشتر حفظ می‌کند؛ رست تیره‌تر می‌تواند نت‌های برشته، تلخی و طعم‌های دودی را برجسته‌تر کند.
• کیفیت روبوستا: دانه باکیفیت و فرآوری مناسب می‌تواند طعم آجیلی و شکلاتی ایجاد کند؛ در مقابل، عیب‌های دانه یا رست نامناسب ممکن است مزه‌های ناخوشایند به وجود بیاورند.
• تازگی قهوه: با گذشت زمان، عطر قهوه کاهش می‌یابد؛ بنابراین تاریخ رست و شرایط نگهداری مهم‌اند.
• روش دم‌آوری و آسیاب: یک بلند واحد در اسپرسو، موکاپات یا فرنچ‌پرس لزوما طعم یکسانی ندارد.

پس هنگام خرید، فقط به عدد روی بسته نگاه نکن. توضیح طعمی، تاریخ رست و روش پیشنهادی دم‌آوری را هم در نظر بگیر.

قهوه ۵۰-۵۰ چه طعمی دارد؟

طعم قهوه ۵۰-۵۰ همیشه یکی نیست. اما اغلب این نت‌ها را در آن می‌بینی: آجیل، شکلات تلخ و کمی خاک.

وب سایت PubMed در مقاله ای با عنوان Differential regulation of caffeine metabolism in Coffeaarabica and Coffea canephora در سال 2014 در بخشی از متن مقاله هم همین تصویر را می‌دهد: 

In terms of cup quality, Coffea arabica (Arabica) is appreciated by consumers due to better flavor and high acidity compared with Coffea canephora (Robusta), famous for its bitterness and intense dark flavor.

از نظر کیفیت فنجان، قهوه عربیکا (عربیکا) به دلیل طعم بهتر و اسیدیته بالا در مقایسه با قهوه کانفورا (روبوستا) که به دلیل تلخی و طعم تیره شدیدش مشهور است، مورد توجه مصرف‌کنندگان قرار می‌گیرد.

به نقل از سایت PubMed (NIH)

طعم این ترکیب ثابت نیست، اما در بسیاری از بلندهای ۵۰/۵۰ می‌توان نت‌های آجیلی، شکلات تلخ و طعم‌های برشته را انتظار داشت. بعضی ترکیب‌ها خاکی‌ترند و بعضی دیگر شیرینی یا عطر بیشتری دارند.

بادی قهوه ۵۰/۵۰ معمولاً متوسط تا زیاد است؛ یعنی نوشیدنی هنگام نوشیدن، بافت و وزن بیشتری در دهان ایجاد می‌کند. اسیدیته آن نیز بسته به دانه و رست می‌تواند کم تا متوسط باشد. تلخی هم ممکن است نسبت به عربیکای خالص محسوس‌تر باشد.

این ویژگی‌ها قطعی نیستند و نباید از روی نسبت ترکیب به‌تنهایی درباره طعم یک محصول قضاوت کرد.

 ترکیب برابر Arabica & Robusta در یک نگاه

این‌ها حالت اغلب‌اند، نه قانون.

از بین قهوه‌های برند خان کافی، تاراز با درصد ۵۰-۵۰ بهترین انتخاب برای شما است که اطلاعات آن را در جدول زیر مشاهده می‌کنید:

طعم کافی ۵۰/۵۰ بیشتر به عربیکا نزدیک است یا روبوستا؟

از نظر نسبت، سهم دو گونه برابر است؛ اما از نظر طعم کافی، نتیجه می‌تواند به یکی از آن‌ها نزدیک‌تر باشد. کیفیت دانه‌ها، درجه رست و شیوه عصاره‌گیری تعیین می‌کنند کدام ویژگی‌ها بیشتر به چشم بیایند.

اگر عطرهای گلی، مرکباتی و میوه‌ای برایت مهم‌اند، عربیکای خالص معمولا انتخاب مناسب‌تری است. اگر بادی بیشتر، تلخی محسوس‌تر و کرمای غنی‌تر می‌خواهی، ترکیب ۵۰/۵۰ می‌تواند به سلیقه‌ات نزدیک‌تر باشد.

کافی Coffee ۵۰/۵۰ چقدر کافئین دارد؟

کافی Coffee ۵۰/۵۰ عموما از عربیکای خالص کافئین بیشتری دارد، چون ربوستا به‌طور طبیعی کافئین بیشتری از عربیکا دارد. بااین‌حال، مقدار کافئین نوشیدنی فقط به درصد ترکیب وابسته نیست. وزن قهوه، حجم آب و روش دم‌آوری هم اهمیت دارند. در کل، روبوستا از نظر ژنتیکی کافئین بیشتری از عربیکا دارد.

نکته مهم: عدد مربوط به بلند ۵۰/۵۰، میانگین محاسباتی دو مقدار بالاست؛ نتیجه اندازه‌گیری مستقیم یک ترکیب ۵۰/۵۰ نیست. میزان کافئین واقعی می‌تواند با توجه به خاستگاه، گونه، نمونه دانه و روش آماده‌سازی متفاوت باشد.

اگر به دنبال قهوه‌ای با کافئین کمتر هستی، عربیکای خالص معمولاً گزینه مناسب‌تری است. اگر کافئین بیشتر می‌خواهی، Robusta خالص می‌تواند کافئین بیشتری داشته باشد؛ البته انتخاب نهایی باید با توجه به طعم و تحمل شخصی‌ات باشد.

• کم‌کافئین‌ترین گزینه، سهند خان. 
• بیشترین ساوالان khan. 

اگر دنبال قهوه پرکافئین ۵۰ ۵۰ هستی، بدان که این ترکیب بالاترین سطح نیست. بالاترین سطح با روبوستای خالص است.

مقدار کافئین واقعی به چه عواملی بستگی دارد؟

نسبت ترکیب فقط یک عامل است. فنجان تو چیز دیگری هم دارد.

تحقیقات ثابت شده در سایت National of Library Medicine (PubMed)  در مقاله ای با عنوان Influence of Various Factors on Caffeine Content in Coffee Brews

 که در سال 2021 منتشر شده، نیز این موضوع را به خوبی نشان می‌دهد:

Coffee brews differ in terms of caffeine content. This can be influenced by various factors: the brewing method used, including brewing time, amount of coffee and water, type of water, cup volume, brewing temperature, pressure (mainly in the case of a coffee machine and coffee percolator), as well as the type and variety of coffee, its origin, and the degree of roasting or grinding of the beans.”

قهوه‌های دم‌شده از نظر میزان کافئین با یکدیگر تفاوت دارند. عوامل مختلفی می‌توانند بر این میزان تأثیر بگذارند؛ از جمله روش دم‌آوری، شامل مدت‌زمان دم‌آوری، مقدار قهوه و آب، نوع آب، حجم فنجان، دمای دم‌آوری، فشار (عمدتاً در دستگاه قهوه‌ساز و قهوه‌سازهای پرکولاتور)، همچنین نوع و گونه قهوه، خاستگاه آن و درجه رست یا آسیاب دانه‌ها.

به نقل از سایت NIH

درکل میزان کافئین به عوامل زیر وابسته است:

1. نسبت قهوه به آب: مقدار قهوه مصرفی و حجم آب بر کافئین نهایی نوشیدنی اثر می‌گذارند.

2. روش دم‌آوری: شات اسپرسو و یک فنجان بزرگ قهوه فیلتری از نظر حجم و مقدار کافئین یکسان نیستند.

3. دمای آب و زمان تماس: این عوامل بر استخراج ترکیبات قهوه اثر دارند.

4. درجه آسیاب: اندازه ذرات می‌تواند سرعت و میزان استخراج را تغییر دهد.

5. نوع دانه و رست: ترکیب گونه‌ها و شرایط فرآوری و رست نیز در نتیجه نهایی نقش دارند.

آیا ترکیب برابر کافی برای شما مناسب است؟

اگر به اسپرسوی پر‌بادی، کرمای غنی و طعم‌های آجیلی و شکلاتی علاقه داری، بلند ترکیب برابر می‌تواند یکی از گزینه‌های مناسب برای شروع باشد. اگر عطرهای گلی و میوه‌ای و ظرافت طعمی برایت مهم‌ترند، بهتر است عربیکای خالص یا بلندهای عربیکامحور را هم بررسی کنی.

در نهایت، بهترین نوشیدنی گرم لزوما گران‌ترین یا قوی ترین نیست؛ نوشیدنی ای است که با ذائقه و شیوه مصرف تو هماهنگ باشد.

هنوز نمی‌دانی کدام پروفایل طعمی به سلیقه‌ات نزدیک‌تر است؟ به قهوه‌یاب خان سر بزن. با پاسخ دادن به چند سوال کوتاه می‌توانی انتخابت را به طعم‌ها و روش‌های دم‌آوری موردعلاقه‌ات نزدیک‌تر کنی.

اگر میخوای بدونی ترکیب نوشیدنی دلچسب تو برای اسپرسو مناسبه یا موکاپات ، یا تفاوت این ترکیب را بدونی، بهتره با خان همراه باشی تا قدم به قدم در راهنمای قهوه با تو همراه باشه.

راهنمای انتخاب قهوه درست

برای آشنایی بهتر با انتخاب قهوه درست، نکاتی را در بخش های مختلف گفتیم که حتی اگه خریدت آنلاین باشه و یا برندش را خوب نمیشناسی یا نمیدونی چه طعمی دوست داری، به سادگی بتونی با چند تا راهنمایی ساده طعم مورد دلخواه ات را پیدا کنی و از نوشیدنی ات لذت ببری. خان کافی یه برند اصیل ایرانیِ که در اردبیل خودمون قهوه تازه‌برشت را رست را و بسته بندی میکنند.